Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan, ülkede yaklaşık iki yıldır devam eden çatışmalar ve iç savaş koşullarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Port Sudan’da Türk medya temsilcilerini kabul eden Burhan, iç savaşın geldiği son noktayı, Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) ile süren mücadeleyi, bölgesel diplomasi çabalarını ve Türkiye’ye yönelik beklentilerini ayrıntılı şekilde anlattı. Konuşmasında dikkat çeken ifadelerden biri de “Önce Allah’a sonra Erdoğan’a güveniyoruz” şeklindeki cümlesi oldu.
İç Savaşın Bedeli: Sivil Kayıplar, Ekonomik Çöküş ve Dağılan Altyapı
Burhan, HDK’nin saldırıları sonucu ortaya çıkan çatışmaların ciddi boyutlara ulaştığını belirterek, ülkenin hem insan kaybı hem de maddi hasar bakımından tarihinin en ağır dönemlerinden birini yaşadığını söyledi. Çok sayıda şehirde hastanelerin zarar gördüğünü, kamu binalarının kullanılamaz hale geldiğini ve sivil yaşamın önemli ölçüde felç olduğunu aktaran Burhan, “Bu savaştan zarar görmeyen Sudanlı kalmadı” dedi.
Ülkedeki toplumsal yapı da büyük ölçüde etkilendi. Birçok aile yerinden olmayı, göç etmeyi veya daha güvenli bölgelere sığınmayı seçerken, ekonomide yaşanan çöküş nedeniyle gıda, yakıt ve ilaç temininde ciddi sıkıntılar yaşanıyor. Burhan, Sudan halkının buna rağmen HDK’ye karşı birlik içinde olduğunu vurguladı.
“HDK Bitmeden Barış Gelmeyecek” Vurgusu ve Çözüm Formülüne Bakış
Sudan lideri, ülkenin geleceğine ilişkin değerlendirmesinde HDK’nin varlığının kalıcı barışın önündeki en büyük engel olduğunu belirtti. “HDK’nin sonu gelmeden barış gelmeyecek, HDK’nin içinde olduğu her çözüm önerisi krizi sadece erteler” diyen Burhan, örgütün silah bırakmasının veya teslim olmasının da çözüm yollarından biri olacağını ifade etti.
Burhan, uluslararası çevrelerden gelen ateşkes çağrılarına temkinli yaklaştı. Ateşkes taleplerinin bazen HDK lehine işlediğini savunarak, “Faşir kuşatmasında ateşkes teklifi olmadı. Şehir düşünce ateşkes önerileri arttı çünkü HDK’nin daha fazla alanı kontrol etmesi isteniyordu.” ifadelerini kullandı.
Bölgesel ve Uluslararası Aktörlere Yönelik Eleştiriler
Burhan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) başta olmak üzere bazı ülkelerin HDK’yi desteklediğini öne sürdü. BAE’nin herhangi bir barış çözümünde yer almasını istemediklerini belirten Burhan, “BAE, HDK’nin baş destekçisidir” dedi. Bunun yerine barış süreçlerinde Türkiye ve Katar’ın rol almasını talep ettiklerini, ancak HDK’nin bunu kabul etmediğini söyledi.
Sudan lideri ayrıca, Suudi Arabistan ve Mısır gibi komşu ülkelerin de süreçte yer alabileceğini belirterek, coğrafi yakınlık ve bölgesel ilişkilerin önemine dikkat çekti. Buna karşılık, BAE’nin bölgesel bağ lamında Sudan’ın komşusu olmadığı için sürece dahil olmasının hem gereksiz hem de güven vermez olduğunu savundu.
“Önce Allah’a Sonra Erdoğan’a Güveniyoruz”: Türkiye’ye Verilen Mesaj
Burhan konuşmasında Türkiye’ye yönelik özel bir vurgu yaparak, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a güvendiklerini ifade etti. Bu ifadesi hem Sudan iç politikası hem de dış politika açısından dikkat çekici bir mesaj olarak kayda geçti. Ankara ile askeri ve stratejik ilişkilerin yeni dönemde daha fazla gelişebileceğini belirten Burhan, Türkiye’nin gerek diplomatik gerek askeri alanda Sudan’a destek verebileceğini söyledi.
Türkiye’nin büyük bir ülke olduğunu ve yeniden yapılanma sürecinde önemli katkılar sağlayabileceğini belirten Sudan lideri, “Türk halkı ve hükümetine sizin üzerinizden teşekkür ediyorum. Türk halkının Sudan’ı nasıl desteklediğini gördük.” ifadelerini kullandı.
Savaşın Geleceği ve Sudan’da Olası Siyasi Yol Haritası
Konuşmasının sonunda Burhan, kalıcı barışın tek başına askeri yöntemlerle sağlanamayacağını, ancak askeri operasyonların sona ermesinin ardından siyasi sürecin başlatılması gerektiğini söyledi. HDK’nin Sudan ordusuna denk bir güç olmadığını vurgulayan Burhan, uluslararası toplumun da bu gerçeği bildiğini dile getirdi.
Birleşmiş Milletler kararlarına rağmen HDK’nin özellikle Darfur bölgesine silah soktuğunu ve saldırılarını sürdürdüğünü ifade eden Burhan, buna karşılık uluslararası düzenin etkili bir adım atmamasını eleştirdi. Sudan lideri, hem halkın hem ordunun HDK’yi bitirmekte kararlı olduğunu belirterek sözlerini noktaladı.
